Troebel water in aquaponie begrijpen en corrigeren

Wit of melkachtig water na een paar dagen opstarten is volkomen normaal. Het begeleidt vaak de kolonisatie van het biofilter door nitrificerende bacterieën.

Wanneer een systeem opstart, vermenigvuldigen de bacterieën zich snel, wat een zichtbare “bacteriebloei” creërt, vergelijkbaar met een melkachtige sluier. In dit geval hoeft u niets te doen behalve te wachten. De sluier verdwijnt vanzelf wanneer de stikstofkringloop zich in evenwicht brengt.

Witachtig water kan ook verschijnen na een te agressieve reiniging van het filter of een massale waterwissel, die de bacteriekolonie verstoort. Het water wordt weer helder wanneer de microbiële populatie zich stabiliseert.

Groen water wijst op overmatige groei van microscopische algen. Ze verschijnen wanneer drie omstandigheden samenkomen : direct licht, aanwezigheid van voedingsstoffen en warmte.

Dit verschijnsel doet zich vaak voor wanneer het bassin aan zonlicht wordt blootgesteld, of wanneer voedingsstoffen (met name nitraten) zich in het water ophopen. Algen zijn niet giftig in kleine hoeveelheden, maar verbruiken 's nachts zuurstof en concurreren met de planten.

De oplossing bestaat erin het directe licht te verminderen, de mechanische filtratie te verbeteren en de biofiltercapaciteit te versterken. Een goed evenwichtig systeem, weinig blootgesteld aan zonlicht en correct van zuurstof voorzien, produceert zelden overmatige algen.

Bruinachtig of licht opaak water is vaak gerelateerd aan de aanwezigheid van zwevende deeltjes. Deze deeltjes zijn doorgaans afkomstig van voer, uitwerpselen of een verstopt mechanisch filter.

Wanneer te veel vaste stoffen door het water circuleren, wijst dit erop dat de eerste stap van de filtratie – de mechanische filtratie – haar rol niet speelt. Een eenvoudige verbetering van het voorfilter, regelmatigere reiniging van de sponzen, of de toevoeging van een bezinkingssysteem kan volstaan om het water te klaren.

In aquaponie is het belangrijk dat de mechanische filtratie gescheiden is van de biofiltratie om te voorkomen dat de nitrificerende bacterieën worden verstikt.

Om troebel water te begrijpen en op te lossen, moeten drie sleutelparameters worden bewaakt : ammoniak, nitrieten en nitraten.

Een piek in ammoniak of nitrieten valt vaak samen met troebel water. Dit wijst erop dat het biofilter niet in staat is de huidige organische belasting te verwerken, hetzij omdat het te jong is, hetzij omdat het verstoord is, hetzij omdat er te veel vissen in het systeem zitten.

De temperatuur beïnvloedt ook de helderheid van het water : koud water vertraagt de nitrificatie en bevordert de ophoping van niet-afgebroken organische stoffen.

De sleutel om helder water te herwinnen is niet het toevoegen van producten of het volledig verversen van het water. Integendeel, massale waterwissels kunnen het probleem verergeren door de bacteriekolonie verder te verstoren. Om de helderheid te herstellen, moet het biologische evenwicht worden hersteld. Dit vereist :

– voldoende zuurstoftoevoer,
– schone en efficiënte mechanische filtratie,
– een volwassen of versterkt biofilter,
– een voeding aangepast aan de hoeveelheid vissen,
– gecontroleerde lichtblootstelling.

In de meeste gevallen wordt het water vanzelf kristalhelder zodra het ecosysteem zich stabiliseert.

Als uw water vol kleine zwevende deeltjes zit of begint te vergroenen, betekent dit dat uw “mechanische” filtratie (de eerste stap die het grof afval vasthoudt) te veel stof doorlaat. De niet-gefilterde afvalstoffen ontbinden in het water en voeden de microscopische algen.

De oplossing is tijdelijk een fijnere filterlaag aan het begin van het circuit toe te voegen. Het gebruik van filterwat (perlon) of fijnmazige sponzen maakt het mogelijk het water te “polijsten” door de fijnste deeltjes vast te houden.

Let op : deze materialen verstoppen snel, ze moeten zeer regelmatig worden gespoeld (om de 2-3 dagen) totdat het water opheldert.

Als uw water eruitziet als verdunde melk, is er sprake van een bacterieexplosie. Dit betekent dat de “goede” nitrificerende bacterieën (die in het biofilter leven) niet talrijk genoeg zijn om te concurreren met de vrijlevende bacterieën die uw bassin vertroebelen.

Dit is frequent bij de opstart of na een te ijverige reiniging van het filter. Om het systeem te helpen, moet u uw biofilter massaal herinenten. De toevoeging van een biologische activator (geconcentreerde bacterieën) maakt het mogelijk uw filtersubstraten snel te herkoloniseren en de overhand te nemen op het troebele water.